Sociaal Kapitaal, ‘Ties with potentials’ voor leerlingen

Bij sociaal kapitaal is in onderwijscontext sprake van waardevolle sociale verbanden die kunnen bijdragen aan een stimulerende leeromgeving (Berghouwer & van Wieringen, 2006). Concreet gaat het er om dat leerlingen bewust gebruik (leren) maken van in een netwerk aanwezige hulpbronnen. Zo kunnen doelen worden bereikt die zonder steun uit het netwerk niet of slechts met zeer veel inspanning bereikt kunnen worden. Het gaat in het project ook om het bewust maken van docenten van de mogelijkheden die sociale netwerken bieden om de kwaliteit van het onderwijs te vergroten en de onderwijsleersituatie uitdagender en attractiever te maken. Meer aandacht voor informeel leren als middel om het individueel rendement van het leerproces voor leerlingen te vergroten.

Doel van het project is concrete voorbeelden te beschrijven en handreikingen te generen van de wijze waarop de ontwikkeling van sociaal kapitaal in VO-scholen vorm kan worden gegeven. Welke netwerken zijn er, welke vaardigheden hebben leerlingen nodig om gebruik te kunnen te maken van het netwerk aanwezige hulpbronnen, hoe kunnen docenten daar gebruik van maken en hoe kunnen schoolleiders hier concreet op sturen? Wat zijn valkuilen en welke belemmerende overtuigingen dienen te worden ontzenuwd?

De opbrengst van dit project is een inventarisatie van de kennis op het terrein van sociaal kapitaal en sociale netwerken, een overzicht van in het onderwijsnetwerk aanwezige kennis en ervaring op dit thema en een lijst met voorbeelden van mogelijkheden waar scholen zelf mee aan de slag kunnen gaan.

Een en ander zal gepresenteerd worden via een publicatie die in december 2011 zal verschijnen.

Daarnaast zal in het voorjaar van 2012 een mini-conferentie worden georganiseerd om belangstellenden te informeren en via workshops ervaringen te laten uitwisselen.